Beelden uit de collectie van Evert van Hees

Rhenen in beeld – deel twee, of toch niet?

Een stad staat nooit stil. Dat was de gedachte waarmee de vorige presentatie van Kobus van Ingen op 3 februari eindigde. Rhenen verandert, maar blijft herkenbaar. Misschien is dat wel de kracht van beelden – en van kunst in het algemeen: ze bewaren wat voorbijgaat en geven het opnieuw betekenis.

Deze ochtend zouden we verdergaan met deel twee. Zouden, ja. Want zelfs de meest bevlogen verteller is ook maar een mens, en zo bleef de geheugenstick thuis. Even een stilte in de zaal. Maar wie Kobus kent, weet: geen nood. Met een paar klikken toverde hij alsnog een presentatie tevoorschijn, opgebouwd uit oude en nieuwere foto’s van het westelijk deel van de binnenstad. Improvisatie als stijlmiddel.

De beelden – afkomstig uit de collectie van Evert van Hees – namen ons mee naar het begin. Een luchtfoto van vóór 1920, waarop de contouren van het inmiddels verdwenen koningshuis nog duidelijk te herkennen zijn. Op dezelfde foto was er bijzondere aandacht voor de droge gracht aan de noordzijde, ( de bantuin) ter hoogte van het huidige Elisabeth Plantsoen. Ooit een verdedigingslijn, nu een plek van rust.

Smalle straatjes passeerden de revue. Zo maar een paar voorbeelden: de synagoge aan de Grutterstraat, voormalige stadsboerderijen met hooiluiken hoog in de gevel, het gebouw Irene dat dienstdeed als noodkerk, en de Hof van Rhenen, tegenwoordig beter bekend als harpcentrum. Ook de Servetstraat kwam voorbij, waarvan de naam volgens de overlevering is afgeleid van het bedienend servicepersoneel van het koningshuis. Geschiedenis zit soms in een klein hoekje – of een straatnaambordje. En natuurlijk ook de beelden van de wederopbouw in de jaren 40, rond Frederik van de Paltshof.

De Hofstraat met Brocanterie, en de Koning van Denemarken in oud en nieuw: alles werd door Kobus voorzien van een gedetailleerde toelichting. Oude bekenden doken op in beeld, soms tot herkenning, soms tot verrassing. En zoals altijd ontstond er een levendige interactie met de aanwezigen. Herinneringen werden gedeeld, details aangevuld, verhalen aangehaakt.

Zo bleek opnieuw: zelfs zonder geheugenstick staat Rhenen niet stil. En zolang er mensen zijn die kijken, vertellen en onthouden, blijft de stad zichzelf – veranderend, maar herkenbaar.